ดร.สมเกียรติ ตั้งกิจวานิชย์ ผู้อำนวยการสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย และ ในฐานะเลขานุการคณะอนุกรรมาธิการศึกษากฎหมายการกำกับดูแลกิจการโทรคมนาคมและการสื่อสาร คณะกรรมาธิการวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี สารสนเทศและการสื่อสาร สภานิติบัญญัติแห่งชาติกล่าวถึงความคืบหน้าในการพิจารณาผลการศึกษาประกอบร่างพระราชบัญญัติองค์กรจัดสรรคลื่นความถี่และกำกับกิจการวิทยุการะจายเสียง วิทยุโทรทัศน์ และ กิจการโทรคมนาคม พ.ศ....ขณะนี้ทางอนุกรรมาธิการได้ส่งผลการศึกษาไปยังคณะกรรมาธิการการวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สภานิติบัญญัติแห่งชาติแล้ว เพื่อนำเสนอให้กับสภานิติบัญญัติแห่งชาติ(สนช.) พิจารณาในวันที่ 22 สิงหาคม 2550 นี้

สำหรับโครงสร้างของ กสทช. ที่ได้ทำการปรับตามร่างรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2550 อาจประกอบด้วยกรรมการ 9 คน ได้แก่ผู้เชี่ยวชาญกิจการวิทยุและโทรทัศน์ 3 คน ,ผู้เชี่ยวชาญกิจการโทรคมนาคม 3 คน ,ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมาย เศรษฐศาสตร์ การศึกษา และ การคุ้มครองผู้บริโภคอีก 3 คน ซึ่งเป็นไปตามมาตรา 47 ของร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2550 (ดูตารางประกอบ) ทั้งนี้ให้คณะกรรมการมีวาระในการดำรงตำแหน่งครั้งละ 5 ปี หลังจากครบวาระจะมีการจับสลากคณะกรรมการออกบางส่วน

อย่างไรก็ตามโครงสร้างดังกล่าวได้มีการแยกคณะกรรมการออกมา 2 คณะ ตามบทเฉพาะกาลตามร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2550 ในมาตรา 305 โดยรูปแบบที่พัฒนาขึ้นมาในส่วนของ กทช. ให้ 2 ใน 3 คนจากโทรคมนาคมของ กสทช. คัดเลือกมา 2 คน,ผู้ทรงคุณวุฒิจากเศรษฐศาสตร์ กฎหมาย คุ้มครองผู้บริโภคลงมา 1 คนและให้ กสทช. แต่งตั้งบุคคลเข้ามาจำนวน 4 คน

ในส่วนของ กสช. ก็เช่นเดียวกันคัดเลือกคณะกรรมการ กสทช.ที่มาจากฝั่งวิทยุกระจายเสียงและโทรทัศน์ จาก 3 คนคัดเลือกให้เหลือ 2 คน ,ผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 1 คน และ แต่งตั้งขึ้นมาเพิ่มอีก 4 คนซึ่งบุคคลที่แต่งตั้งเพิ่มขึ้นมาใหม่สะท้อนสาขาที่มีอยู่ในพ.ร.บ.องค์กรจัดสรรคลื่นความถี่ที่มีอยู่เดิมเพื่อให้คณะกรรมการชุดนี้กลั่นกรองเพื่อเสนอให้ กสทช.ทำการพิจารณาและอนุมัติอย่างเป็นทางการ

ขณะเดียวกันกระบวนการได้มาของคณะกรรมการกสทช.นั้น ดร.สมเกียรติ กล่าวว่า เปลี่ยนแนวความคิดจากสรรหามาเป็นเสนอชื่อแทน โดยมาจากสมาคมวิชาชีพ วิชาการด้านโทรคมนาคม -วิทยุโทรทัศน์ และ คณะนิติศาสตร์ และ เศรษฐศาสตร์ แยกจากกัน เพื่อสร้างความรับผิดชอบ แล้วกลั่นกรองโดยรัฐบาล รับรองโดยวุฒิสภา

นอกจากนี้คณะอนุกรรมาธิการยังเห็นควรให้วุฒิสภาหรือรัฐสภาแล้วแต่กรณีเป็นผู้ทำ หน้าที่ประเมินผลและมีอำนาจถอดถอนคณะกรรมการกสทช. ตามหลักการที่ว่า ผู้คัดเลือกควรเป็นผู้ประเมินผลและถอดถอน ซึ่งน่าจะเป็นกลไกที่เข้ามาช่วยลดความกังวลต่างๆลงไปได้ ทั้งในกรณีที่หลายฝ่ายเป็นกังวลว่ากสทช.จะมีอำนาจมากเกินไป หรือตั้งข้อสังเกตว่าอาจจะโดนครอบงำโดยกลุ่มทุนได้

ดร.สมเกียรติ กล่าวเพิ่มเติมว่า คณะอนุกรรมาธิการยังเสนอให้ปรับปรุงแก้ไข

พ.ร.บ.การประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ.2544 หลายเรื่องไม่มีความชัดเจน ก่อให้เกิดข้อพิพาท โดยเฉพาะเรื่องการเชื่อมต่อโครงข่าย(อินเตอร์คอนเนกชัน ชาร์จ) บทบัญญัติไม่เอื้อต่อการแข่งขันเสรีและเป็นธรรม ได้มีการแก้ไขบทบัญญัติให้เกิดความชัดเจน ว่าผู้รับสัมปทานจากหน่วยงานรัฐ มีสิทธิในการเชื่อมต่อโครงข่ายเช่นเดียวกับผู้ได้รับใบอนุญาต รวมทั้งแก้ไขบทบัญญัติเพื่อป้องกันการสมคบกันด้านราคาระหว่างผู้รับสัมปทานและผู้ให้สัมปทาน และ เพิ่มบทบัญญัติให้มีย่านความถี่ที่สามารถใช้ได้โดยไม่ต้องขออนุญาต (Unlicensed band) และมีกระบวนการขอให้มีย่านความถี่ดังกล่าว เพื่อส่งเสริมการแข่งขัน

การแก้ไขบทบัญญัติในครั้งนี้ในเรื่องของการเชื่อมต่อโครงข่ายมีหน่วยงานรัฐวิสาหกิจสูญเสียรายได้ในส่วนนี้ ดร.สมเกียรติกล่าว

สำหรับประเด็นดังกล่าวข้างต้น เมื่อวิเคราะห์ข้อมูลจากรายงานการพิจารณาศึกษาแนวทางการแก้ไขกฎหมายโทรคมนาคมและการสื่อสาร ของ คณะกรรมาธิการวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี สารสนเทศและการสื่อสาร สภานิติบัญญัติแห่งชาติ เรื่องพระราชบัญญัติประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2544 ในข้อเสนอที่ 4 ควรปรับปรุงแก้ไขหมวดที่ 2 ของกฎหมายโดยกำหนดอย่างชัดเจนให้ผู้รับสัมปทานที่โอนกรรมสิทธิ์ในโครงข่ายของตนให้แก่รัฐ มีสิทธิและหน้าที่ในการเชื่อมต่อโครงข่ายและควรกำหนดให้การคิดค่าเชื่อมต่อโครงข่ายต้องอ้างอิงจากต้นทุน (cost-based basis)

ที่สำคัญในรายงานฉบับดังกล่าวยังระบุว่า กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร(ไอซีที) ได้ทักท้วงต่อประเด็นดังกล่าว หากแต่คณะกรรมาธิการมีข้อคิดเห็นดังนี้ เป็นความจริงที่การแก้ไขบทบัญญิตดังกล่าวของกฎหมายจะทำให้รัฐวิสาหกิจโดยเฉพาะ บริษัท ทีโอที จำกัด (มหาชน) เสียประโยชน์ในขณะที่รัฐวิสาหกิจอีกแห่งหนึ่งคือ บริษัท กสท โทรคมนาคม จำกัด และ เอกชนจะได้รับประโยชน์ (แต่ไม่ได้เป็น การแปรสัมปทาน)จุดประสงค์ของการแก้ไขกฎหมายของคณะกรรมาธิการ เพื่อมุ่งสร้างระบบการเชื่อมโยงโครงข่ายที่เอื้อต่อการสร้างการแข่งขันที่เป็นธรรมในตลาด ซึ่งเป็นประโยชน์ต่อผู้บริโภค

ทั้งนี้การประเมินผลกระทบที่ผ่านมาโดยนักวิเคราะห์หลักทรัพย์เอกชนแห่งหนึ่งทำให้ทราบว่า บมจ.ทีโอที จะได้รับผลกระทบในด้านลบโดยมีรายได้ลดลงประมาณปีละ 5,000 ล้านบาท ซึ่งรัฐบาลและกระทรวงไอซีทีควรหามาตรการในการเพิ่มประสิทธิภาพในการดำเนินงานของ บมจ.ทีโอที โดยเฉพาะการลดการรั่วไหลในการดำเนินงานขึ้นมารองรับเพื่อลดผลกระทบดังกล่าว

ส่วนอัตราค่าเชื่อมโยงโครงข่ายนั้นคณะกรรมาธิการยังคงเห็นว่า ควรอ้างอิงกับต้นทุน เนื่องจาก ก่อนให้เกิดความเป็นธรรมต่อผู้ประกอบการทุกฝ่ายและผู้บริโภค และ สอดคล้องกับหลักสากล โดยเฉพาะสอดคล้องกับเอกสารอ้างอิง (Reference Paper) ขององค์การการค้าโลกว่าด้วยข้อตกลงเรื่องบริการโทรคมนาคมพื้นฐาน ในข้อ 2.2 ที่กำหนดให้อัตราค่าเชื่อมโยงโครงข่ายสะท้อนต้นทุน และ โปร่งใส สมเหตุสมผล เป็นไปได้ทางเศรษฐกิจและมีการแยกส่วนอย่างเพียงพอ

พล.อ.ชูชาติ พรหมพระสิทธิ์ ประธานคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กทช.) เปิดเผยกับ ฐานเศรษฐกิจ ว่า ภายหลังจากร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2550 ได้รับมติเห็นชอบ (จากจำนวนผู้มาใช้สิทธิ์ลงมติ 25,978,954 คน คิดเป็นร้อยละ 57.61 จากจำนวนผู้มีสิทธิลงประชามติ 45,600,000 คน โดยมีผู้เห็นชอบกับร่างรัฐธรรมนูญร้อยละ 57.81 หรือคิดเป็น 14,727,407 คน และไม่เห็นชอบกับร่างรัฐธรรมนูญ ร้อยละ 42.19 หรือ 10,747,310 คน) ถัดจากนี้ กทช. ต้องรอความชัดเจนของกฎหมายลูก คือ ร่างพระราชบัญญัติองค์กรจัดสรรคลื่นความถี่และกำกับกิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์ และ กิจการโทรคมนาคม พ.ศ...... ซึ่งคณะกรรมาธิการการวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี สารสนเทศและการสื่อสาร สภานิติบัญญัติแห่งชาติ โดยมีนายสุพัทธ์ พู่ผกา เป็นประธานคณะกรรมาธิการ เตรียมที่จะนำผลการพิจารณาศึกษาของคณะกรรมาธิการเข้าไปรายงานให้กับสภานิติบัญญัติแห่งชาติ( สนช.) หากกฎหมายดังกล่าวผ่านสนช.จะต้องดูบทเฉพาะกาลว่าช่วงที่ยังไม่มีการสรรหาคณะกรรมกา กสทช.(คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ) ทาง กทช.จะทำหน้าที่รักษาการต่อไป

อย่างไรก็ตามในวันพุธที่ 22 สิงหาคม 2550 ซึ่งเป็นการประชุมคณะกรรมการ กทช. เพื่อหารือเกี่ยวกับกรณีคณะกรรมการ กทช. ครบกำหนดอายุการทำงาน 3 ปีในวันที่ 30 กันยายนนี้ ซึ่งใน พ.ร.บ.องค์กรจัดสรรคลื่นความถี่และกำกับกิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์และกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2543 ได้ระบุไว้ชัดเจนว่าจะต้องให้คณะกรรมการกทช.ทั้ง 7 คนจับสลากออก 4 คน (หมายเหตุ นายอาทร จันทวิมล ได้ลาออกไปแต่ยังไม่มีการสรรหาคนใหม่เข้ามาทดแทน) จะต้องนำเรื่องดังกล่าวไปให้ทางสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาไปพิจารณาว่าจำเป็นต้องจับสลากออกตามพ.ร.บ.องค์กรจัดสรรคลื่นความถี่ฯหรือไม่ อย่างไร