ปฤษณา กองวงค์

เสียงหัวเราะสดใสดังมาไกลๆ ขยับเข้าไปใกล้จึงได้เห็นหนูน้อยหลายคนเวียนขึ้นบันไดคนละหลายรอบไหลลู่ลงมาตามกระดานลื่นกระดาษสู่ทะเลบอลแสนสวยโดยไม่รู้เหนื่อย

ก่อนจะกระโดดไปขึ้นรถไฟ มุดเข้าออกอุโมงค์งู ปราสาทเจ้าชายเจ้าหญิง วิ่งไปขี่ม้าโยก

หลายคนกำลังโลดแล่นอยู่ในสวนสนุกกระดาษ ขณะที่อีกหลายคนนั่งนิ่งไม่ไหวติง โลดแล่นอยู่ในโลกหนังสือที่สนุกไม่แพ้กัน

หนังสือของเด็กๆ หลายคนล้วนเป็นหนังสือเล่มใหม่ สีสันสดใสสวยงาม

ขณะที่หนังสือของเพื่อนๆ บางคนอาจดูสีหม่น บางเล่มฉีกขาด เปียกชื้น และมีกลิ่นไม่น่ายลนัก

แต่หนังสือที่ขาดวิ่นเหล่านี้ยังคงทำหน้าที่ของมันในการนำทางนักอ่านตัวน้อยสู่โลกกว้าง

ในงานเทศกาลหนังสือเด็กและเยาวชน ครั้งที่ 6 ซึ่งจัดขึ้นที่ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ จนถึงวันที่ 20 ก.ค.นี้ ชูแนวคิด สวนสุข สนุกอ่าน จัดโซนรับหนอนน้อยไว้มากมาย ทั้งโซนงานวัด เรียนรู้การละเล่นพื้นบ้าน ชมของเล่นสมัยคุณปู่ที่ทำด้วยสังกะสี อายุ 50-100 ปี มีทั้งหุ่นยนต์ไขลาน ตุ๊กตารูปสัตว์ และโมเดลรถจำลองรุ่นแรกของโลก

โซนพลาซ่า ชวนน้องๆ สนุกกับสวนสนุกกระดาษสุดหรรษา ที่โซนสีสัน คอมมิค เฟสติวัล สอนเทคนิคการวาดการ์ตูน ทำหนังสือการ์ตูนทำมือ สมุดภาพ โปสการ์ด ไดอารี่ สมุดบันทึก ที่โซนแตกหน่อ ต่อยอด คัดสรรหนังสือดีสำหรับเด็กและเยาวชน 4 ช่วงอายุ มาให้เลือกอ่าน ชมละครหุ่นมือ พร้อมร่วมกิจกรรมบุ๊กสตาร์ต

โซนสนามความรู้ จัดบุฟเฟต์หนังสือ และบ่อปลาหรรษา ให้น้องๆ แวะชม

ส่วนที่เมืองแบ่งฝันปันความรู้ กลุ่ม we are happy มาบอกเล่าเรื่องราวการอ่านของเด็กในชุมชนกองขยะ จำลองสภาพชีวิตความเป็นอยู่ด้านการอ่าน เปิดรับบริจาคหนังสือให้เด็กในชุมชนกองขยะ และเยาวชนชายแดนภาคใต้ พร้อมจัดแสดงหนังสืออักษรเบรลสำหรับคนตาบอด มีหนังสือมีกลิ่นที่จัดทำขึ้นเพื่อเพื่อนๆ ผู้พิการสายตา มาให้น้องๆ ร่วมสัมผัส เป็นหนังสือเกี่ยวกับพืชผักสวนครัว มีทั้งกลิ่นต้นหอม กลิ่นลูกกวาด กลิ่นกระดังงา และอีกมากมาย

น.ส.ถาวร พงษ์พุฒ วัย 38 ปี หรือป้าปิ่นของเด็กๆ ซึ่งรับหน้าที่ดูแลเด็กๆ ในชุมชนกองขยะกว่า 15 ชีวิต ตั้งอยู่ที่พุทธมณฑลสาย 3 เล่าว่า ในชุมชนกองขยะนั้นผู้ปกครองส่วนใหญ่หาเช้ากินค่ำ ต้องไปเก็บขยะที่ลานสัมปทานกองขยะหนองแขม ไปกันตั้งแต่ตี 1 เพราะรถขยะจะมาช่วงนั้น กว่าจะลงมาจากภูเขาขยะก็ประมาณ 3 โมงเย็น

ป้าปิ่นบอกว่า แต่ก่อนเด็กๆ ไม่รักการอ่าน พ่อแม่เด็กไม่สนใจ เด็กๆ ก็ไม่สนใจหนังสือ แต่เมื่อมีโครงการชวนน้องอ่านหนังสือ จากกลุ่ม we are happy ที่เข้ามาดำเนินการได้ปีกว่าแล้ว เด็กๆ รักการอ่านมากขึ้น เราจบแค่ชั้นม.3 แต่พ่อแม่ของเด็กเหล่านี้บางคนจบป.3-ป.4 อยากให้เขาอ่านหนังสือให้ได้มากกว่าพ่อแม่เขา รู้ให้ได้มากกว่า จะเป็นประโยชน์กับตัวเด็กเองในอนาคต

การหาหนังสือกับกองขยะมันยากมากที่จะได้หนังสือดีๆ สักเล่มหนึ่ง พยายามสอนเด็กๆ ทำหุ่นมือ ทำหนังสือทำมืออย่างง่ายๆ เขาจะได้รักการอ่าน สิ่งที่หวังไว้คืออยากเห็นเด็กๆ ในชุมชนอ่านหนังสือมากที่สุด เรียนจบมากกว่าม.3 แต่กว่าจะมาถึงตรงนี้ก็อัตคัดเหลือเกิน

น้องไอซ์ ด.ช.นที แจ้งหงษ์วง วัย 11 ปี ชั้นป.5 โรงเรียนวัดพรสุวรรณสามัคคี ซึ่งใฝ่ฝันอยากเป็นทหาร เล่าว่าเคยไปเก็บหนังสือที่กองขยะ หนังสือที่ได้มาไม่ค่อยมาก เพราะหายาก แต่จะดีใจมากเวลาที่เก็บหนังสือได้ เคยเก็บได้หนังสือนิทานแต่นานมาแล้ว ตอนนี้แม่ไม่ได้ทำที่กองขยะแล้ว แต่แม่มาคัดขวดขาย เวลาอยากอ่านหนังสือจะไปอ่านกับแม่ที่โรงเรียน อยากเก่ง อยากอ่านหนังสือคล่องๆ

ถามน้องไอซ์ว่าถ้าวันหนึ่งมีเงินเยอะๆ จะเอาไปทำอะไร น้องไอซ์ตอบทันทีว่า จะเอาไปซื้อหนังสืออ่าน

น้องก้อง ด.ช.กายวัฒน์ ตรีเพชร อายุ 12 ปี ชั้นป.5 โรงเรียนคลองบางแวก เด็กชายร่างเล็กที่ฝันอยากเป็นนักมวย ทุกเสาร์ก้องจะไปช่วยแม่คัดขวด ส่วนวันอาทิตย์จะไปขายของเก่าหรือของมือสองที่วัดกลางบางแก้ว จ.สมุทรสาคร

ก้องเล่าว่า บางครั้งผมเห็นหนังสืออยู่บนยอดกองขยะ อยากเก็บเอามาอ่านเหมือนกัน แต่มันมีเศษแก้วเยอะ เดินเข้าไปไม่ได้ หนังสือที่เก็บมาได้ส่วนใหญ่ทั้งเก่าทั้งขาด บางทีก็เปียกด้วย บางเล่มก็เหม็นมาก เพราะปนมากับขยะอย่างอื่น ถ้าเอากลับบ้านคงแย่

แม้หนังสือจะมีไม่มากนัก แต่ก้องตั้งเกณฑ์สำหรับตัวเองไว้ว่า วันหนึ่งต้องอ่านให้ได้หน้าครึ่ง เพราะอยากอ่านเยอะๆ จะได้รู้มากๆ หนังสือที่เก็บมาได้ก็จะแบ่งกันอ่านกับน้องๆ และแบ่งให้คนอื่นดูด้วย

ด้านโบ๊ส ด.ช.ปพล ตั้งเชียน วัย 14 ปี จบชั้นป.6 จากโรงเรียนคลองบางแวก แต่ยังไม่มีโอกาสได้เรียนต่อ อาศัยอยู่กับยายและครอบครัวรวม 4 คน หนุ่มน้อยอารมณ์ดีใฝ่ฝันอยากเป็นตำรวจ เล่าว่า ตอนนี้ไม่ต้องไปเก็บของแล้ว เพราะที่บ้านคัดขวดขาย

จะรู้สึกดีใจมากทุกครั้งถ้ามีคนให้หนังสือสักเล่ม เพราะหนังสือราคาแพง กว่าจะได้ตังค์ต้องคัดขวดขาย แต่ก่อนขายขวดได้ตันละ 120 บาท ตอนนี้ได้ตันละ 130 บาท ผมชอบหนังสือ ชอบนิทาน เพราะสนุก

ร่วมแบ่งปันหนังสือ เปิดโลกกว้างที่สดใสไม่มีกลิ่นอายขยะ ได้ที่แผนงานสื่อสร้างสุขภาวะเยาวชน (สสส.) ชั้น 23 ตึกเอสเอ็มทาวเวอร์ โทร. 0-2298-0669 หรือ 0-2298-0671

หนังสือเล่มเก่าของเรา คือโลกใหม่สำหรับไอซ์ ก้อง โบ๊ส และเพื่อนๆ

หน้า 24