จากกรณีที่คณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (กพฐ.) มีมติให้ปรับปรุงหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ.2544 ที่ใช้มา 6 ปี แต่มีข้อเสียมาก ทั้งเนื้อหาซ้ำซ้อน ไม่ชัดเจน โดยหลักสูตรใหม่จะกำหนดตัวชี้วัดแต่ละชั้นปีแทนกำหนดเป็นช่วงชั้นละ 3 ปี เพื่อให้โรงเรียนสามารถออกแบบการเรียนการสอนในชั้น ป.1-ม.6 ได้ตรงตามมาตรฐานชาตินั้น

เมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน นางเบญลักษณ์ น้ำฟ้า ผู้อำนวยการสำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) เปิดเผยว่า หลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ.2544 เกิด เพราะต้องการให้โรงเรียนเป็นผู้กำหนดตัวชี้วัดปลายทางว่าเมื่อจัดการเรียนการสอนแล้ว ผู้เรียนต้องรู้อะไร และทำอะไรได้บ้าง โดย สพฐ.จะกำหนดมาตรฐานชาติ และมาตรฐานการเรียนรู้ให้ แต่เมื่อใช้มา 6 ปี พบปัญหาต่างๆ เช่น โรงเรียนส่วนหนึ่งออกแบบการเรียนรู้ และการประเมินผลการเรียนรู้ไปไม่ถึงมาตรฐานการเรียนรู้ที่กำหนดไว้

นางเบญลักษณ์กล่าวว่า เมื่อลงลึกจะพบว่าโรงเรียนกำหนดผลการเรียนรู้ในระบบห้องเรียนค่อนข้างหลากหลาย และซ้ำซ้อนมาก เมื่อประเมินผลพบว่า ไปไม่ถึงมาตรฐาน และตัวชี้วัดที่ผู้เรียนควรต้องรู้จริงๆ เห็นได้จากผลการประเมินของสำนักงานรับรองมาตรฐาน และประเมินคุณภาพการศึกษา (สมศ.) ที่ประเมินผลพบว่า โรงเรียนยังไม่ได้มาตรฐาน ตลอดจนคุณภาพของนักเรียนยังไม่ดีเท่าที่ควร สพฐ.จึงต้องปรับปรุงหลักสูตร โดยกำหนดตัวชี้วัดแต่ละชั้นปี ตั้งแต่ ป.1-ม.3 แทนช่วงชั้นช่วงที่ 1 (ป.1-3) ช่วงชั้นที่ 2 (ป.4-6) และช่วงชั้นที่ 3 (ม.1-3) ส่วนช่วงชั้นที่ 4 (ม.4-6) ยังคงใช้ตัวชี้วัดที่เป็นช่วงชั้นเหมือนเดิม เพียงแต่ปรับปรุงให้สมบูรณ์ขึ้นและไม่ซ้ำซ้อนกัน เพื่อให้การจัดเรียนการสอนยืดหยุ่นสำหรับเตรียมเข้าศึกษาต่อระดับอุดมศึกษา

'จะถอดมาตรฐานว่า นักเรียนควรรู้อะไรมาเป็นตัวชี้วัดเป็นชั้นปี ซึ่งจะช่วยให้ครูเห็นว่าแต่ละปีเด็กควรเรียนรู้ หรือทำอะไร เรียนรู้เนื้อหาอะไรบ้าง ให้ครูมีกรอบการคิดที่จะออกแบบการเรียนการสอน อย่างไรก็ตาม ส่วนหนึ่งอาจเกิดจากเราไปทำให้ครูต้องคิดมากเกินไป ครูจึงทำไม่ได้ ฉะนั้น สพฐ.จะเน้นพัฒนาครูให้ออกแบบการเรียนรู้ด้วยตัวเองให้ได้ โดยเพิ่มตัวช่วยให้ คือการทำกรอบความคิดไปให้ โดยผู้เชี่ยวชาญเข้าไปช่วย เมื่อกระจายอำนาจให้โรงเรียนจะได้ไม่เกิดปัญหา' นางเบญลักษณ์กล่าว

กพฐ. แนะปรับมตรฐานการเรียนรู้ กันซ้ำซ้อน

นายวินัย รอดจ่าย รองเลขาธิการ กพฐ.กล่าวว่า การปรับปรุงหลักสูตรฯอาจต้องปรับในส่วนของมาตรฐานการเรียนรู้ 76 มาตรฐานด้วย เพราะจากงานวิจัยพบว่าบางตัวซ้ำซ้อน สำหรับหนังสือเรียนต้องปรับเปลี่ยนมากน้อยแค่ไหน ขึ้นอยู่กับตัวชี้วัดและมาตรฐานการเรียนรู้ ถ้าแต่ละชั้นปีต่างไปจากเดิมก็ต้องปรับหนังสือเรียนให้สอดคล้องกัน

สมศ. แนะอบรมครูควบรื้อหลักสูตร

นายสมหวัง พิธิยานุวัฒน์ ผู้อำนวยการ สมศ.กล่าวว่า การปรับปรุงหลักสูตรเป็นเรื่องปกติ และถึงเวลาที่ต้องทำเพราะใช้มา 6 ปีแล้ว ซึ่งมีหลายประเด็นที่ต้องปรับปรุง เช่น การวัดผล การใช้ระบบหน่วยกิต การซ่อมเสริม การเลื่อนชั้นอัตโนมัติ ที่สำคัญต้องพิจารณาด้วยว่าหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ.2544 เป็นหลักสูตรแกนกลางที่แท้จริงตามที่มาตรา 27 แห่ง พ.ร.บ.การศึกษาแห่งชาติ พ.ศ.2542 กำหนดไว้หรือไม่ เพราะมาตราดังกล่าวระบุว่า สพฐ.เป็นผู้กำหนดหลักสูตรแกนกลาง และสถานศึกษาต้องเพิ่มสาระการเรียนรู้ แต่ช่วงนั้น สพฐ.ยังไม่เกิด สถานศึกษาจึงต้องจัดทำหลักสูตรกันเอง

'ควรถือโอกาสนี้ทบทวนว่าหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานได้ยึดมาตรฐานการประกันคุณภาพภายในของกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) 18 มาตรฐาน มาเป็นเป้าหมายในการจัดการเรียนการสอนหรือไม่ เพราะช่วงที่จัดทำหลักสูตรดังกล่าว มาตรฐานการประกันคุณภาพภายในของ ศธ.ยังไม่เกิด นอกจากนี้ต้องทบทวนด้วยว่าการจัดการเรียนการสอนในปัจจุบันตรงกับเจตนารมณ์ที่กำหนดไว้หรือไม่' นายสมหวังกล่าว

นายสมหวังกล่าวว่า การปรับหลักสูตรฯจะได้ผลดีหรือไม่ขึ้นอยู่กับความเข้าใจของผู้เกี่ยวข้องด้วย เช่น ครู ศึกษานิเทศก์ เพราะปัญหาของหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานที่ไม่ได้ผลเท่าที่ควร เพราะความไม่เข้าใจของผู้ที่เกี่ยวข้อง ทั้งหลักสูตรสถานศึกษา หลักสูตรแกนกลาง การจัดการเรียนการสอนแบบช่วงชั้น การเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ ซึ่งครูไม่เข้าใจและไม่รู้ว่าควรทำอย่างไร จึงถือเป็นเรื่องหลักที่ต้องสร้างความเข้าใจให้ตรงกัน ที่สำคัญจะต้องเตรียมความพร้อม การพัฒนาและอบรมครูด้วย

อ. จุฬาฯ ชี้หลักสูตรเก่า 'ฆ่าความเป็นเด็ก'

นายสมพงษ์ จิตระดับ อาจารย์คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กล่าวว่า หลักสูตรที่ใช้มา 6 ปี ส่งผลกระทบกับเด็กอย่างรุนแรง ฆ่าความเป็นเด็ก ความร่าเริงแจ่มใสและความต้องการเรียนรู้ เนื่องจากความยากและความซ้ำซ้อนทำให้เด็กปฏิเสธระบบโรงเรียนเพราะเบื่อ มีแต่การบ้าน สอบบ่อย และมุ่งแข่งขัน ถือเป็นการฆ่าเด็กไทยทั้งประเทศ

'ทำไมบอร์ด สพฐ.ความรู้สึกช้าว่าทำให้เด็กตายซากและยังจะปรับปรุง ต้องยกเลิกไปเลย เพราะทำร้าย ทำลายความรู้สึก การคิดวิเคราะห์ สร้างสรรค์ของเด็ก จะปรับปรุงอย่างไรก็ไม่ดีขึ้น และการยกร่างหลักสูตรใหม่ต้องไม่ให้คนใน ศธ.ทำ เพราะจะเน้นแต่เนื้อหา เรียนวิชาอะไร เนื้อหาอะไร โดยเชิญคนที่เชี่ยวชาญด้านต่างๆ มาอัดเนื้อหาที่ตัวเองรู้ และใส่ลงไปจนแน่นไปหมด ทำให้เด็กเรียนจนปวดหัวจึงต้องให้หน่วยงานที่เกี่ยวกับการออกแบบทำหน้าที่ยกร่างหลักสูตรใหม่ ทำวิจัย เตรียมเนื้อหาบางเรื่องใหม่ ต้องลด 8 กลุ่มสารระการเรียนรู้ 76 มาตรฐาน และ 20-25 วิชาลง เพราะเด็กเรียนจนงง' นายสมพงษ์กล่าว

ซัด 'วิจิตร' มุ่งปรับโครงสร้างมองข้ามหลักสูตร

นายสมพงษ์กล่าวว่า ต้องออกแบบการศึกษาในรูปแบบใหม่ หรือมีทฤษฎีการเรียนรู้แบบไหน เช่น ยึดเศรษฐกิจพอเพียง เรียนเพียง 4-5 วิชา บ่ายทำกิจกรรม ดนตรี ศิลปะ พลศึกษา เป็นต้น บูรณาการเป็นกิจกรรมให้หมด เด็กจะได้มีพื้นที่ มีเวลาพัฒนาศักยภาพและแสดงออก

นายสมพงษ์ กล่าวว่า ตั้งแต่นายวิจิตร ศรีสอ้าน เป็นรัฐมนตรีว่าการ ศธ.ทำแต่เรื่องโครงสร้าง ระบบกฎหมายและเงินวิทยฐานะ แต่ไม่ทำเรื่องหลักสูตรและปฏิรูปการเรียนรู้ ทั้งที่เป็นเรื่องสำคัญอันดับต้นๆ ของคุณภาพคนไทย ขณะนี้พรรคการเมืองต่างๆ ไม่ได้สนใจปัญหาคุณภาพการศึกษาของไทยอย่างจริงจัง แทนที่จะเน้นเรื่องหลักสูตร และกระบวนการเรียนรู้ในโรงเรียน กลับเน้นนโยบายประชานิยมเรียนฟรี 12 ปี บางพรรคเรียนฟรีถึงระดับอุดมศึกษา

ยันไม่ฉวยขึ้นราคาตำรา

นายบำเรอ ภาณุวงศ์ รองเลขาธิการคณะกรรมการส่งเสริมสวัสดิการและสวัสดิภาพครูและบุคลากรทางการศึกษา (สกสค.) ในฐานะรักษาการผู้อำนวยการองค์การค้า สกสค.กล่าวว่า องค์การค้าจะไม่ขึ้นราคาตำราเรียนในปีการศึกษา 2551 แน่นอน เพื่อไม่ให้ผู้ปกครองเดือดร้อนและเชื่อว่า สพฐ.คงไม่ประกาศใช้หลักสูตรใหม่อย่างกระชั้นชิด