ห้องสมุดคือแหล่งบ่มเพาะการเรียนรู้ตลอดชีวิต และยังรวบรวมองค์ความรู้จัดเรียงไว้เป็นหมวดหมู่พร้อมเปิดโลกกว้างให้ผู้อ่าน

โครงการพัฒนาศูนย์การเรียนรู้ห้องสมุดโรงเรียนมงคลวิทยา ระยะที่ 2 คือหนึ่งในโครงการสำคัญที่ศูนย์ส่งเสริมและพัฒนาพลังแผ่นดินเชิงคุณธรรม (ศูนย์คุณธรรม) ร่วมกับสำนักหอสมุดกลางมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ให้การสนับสนุนหนุนโรงเรียนมงคลวิทยา วัดมง คลสามัคคี ธัมโมทัย (วัดเขาสาป) อ.เมือง จ.ระ ยอง ตั้งแต่ ปี 2549 เป็นต้นมา จนกระทั่งประสบความสำเร็จเป็นที่น่าภูมิใจ และกลายเป็นต้นแบบของโรง เรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษาสำหรับสามเณร ตลอดจนสถานศึกษาและประชาชนในชุมชนใกล้เคียง และทั่วทุกภูมิภาคของประเทศ

พระอธิการวิทยา จิตตธัมโม เจ้าอาวาสวัดมงคลสามัคคีธัมโมทัย จ.ระยอง กล่าวว่า โรงเรียนมงคลวิทยาแห่งนี้เป็นโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษาสำหรับสามเณร เริ่มก่อตั้งเมื่อปี 2529 และจัดทำห้องสมุดขึ้นในปี 2531 มีสามเณรศึกษาในระดับมัธยมศึกษาตอนต้นและมัธยมศึกษาตอนปลายจำนวน 325 รูป

ต่อมาห้องสมุดเกิดทรุดโทรมเนื่องจากขาดแคลนเจ้าหน้าที่ และมีจำนวนหนังสือไม่เพียงพอ สำนักหอสมุดกลาง มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ และศูนย์ส่งเสริมและพัฒนาพลังแผ่นดินเชิงคุณธรรม (ศูนย์คุณธรรม) ได้จัดทำโครงการพัฒนาศูนย์การเรียนรู้ห้องสมุดโรงเรียนมงคลวิทยาขึ้นในเดือนมิ.ย. 2549 โดยสนับสนุนด้านวิชาการ หนังสือและตำราเรียนต่างๆ ตลอดจนฝึกอบรมคณะครูอาจารย์และสามเณรให้มีความรู้ความเข้าใจในการดูแลและบำรุงรักษาห้องสมุด

สำหรับโครงการในปี 2550 นี้เป็นโครงการสนับสนุนต่อเนื่องเป็นระยะที่ 2 เพื่อรองรับปริมาณผู้ใช้ห้องสมุดที่มีสถิติเพิ่มสูงขึ้น ซึ่งส่วนใหญ่เป็นนักเรียนและคณาจารย์จากสถานศึกษาในพื้นที่โดยรอบ และกลุ่มโรงเรียนพระปริยัติธรรมจากทั่วประเทศที่เดินทางมาศึกษาดูงาน พร้อมทั้งปรับปรุงและพัฒนาการสืบค้นข้อมูลจากระบบสารสนเทศบนอินเตอร์เน็ต เพื่อเตรียมพร้อมเป็นห้องสมุดชุมชนในอนาคต

น.ส.นราทิพย์ พุ่มทรัพย์ ผู้อำนวยการศูนย์คุณธรรม กล่าวว่า โครงการพัฒนาศูนย์การเรียนรู้ห้องสมุดโรงเรียนมงคลวิทยา ระยะที่ 2 นี้ เป็นการส่งมอบพื้นที่ห้องสมุดในสวน ซึ่งตกแต่งพื้นที่ว่างเปล่าด้านหลังห้องสมุดเดิมให้เป็นสวนหนังสือมีบรรยากาศที่สงบร่มรื่น ก่อให้เกิดแรงจูงใจในการอ่านหนังสือมากยิ่งขึ้น

นอกจากนี้ ยังมีเจ้าหน้าที่และคณาจารย์ผู้ทรงคุณวุฒิจากสำนักหอสมุดกลาง มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒมาให้ความรู้และฝึกอบรมการใช้สารสนเทศบนอินเตอร์เน็ตแก่สามเณรและเจ้าหน้าที่ห้องสมุด เพื่อปลูกฝังนิสัยรักการอ่านและการมีจิตสาธารณะ โดยให้สามเณรมีส่วนร่วมในการเลือกหนังสือที่อยากอ่าน แบ่งหน้าที่กันจัดเก็บ ดูแลรักษาและซ่อมแซมหนังสือให้เป็นระเบียบเรียบร้อย ฝึกฝนความรับผิดชอบและระเบียบวินัยในการยืมและคืนหนังสือ ซึ่งประสบความสำเร็จเป็นที่น่าพอใจ เนื่องจากหนังสือภายในห้องสมุด ตลอดจนสื่อการเรียนรู้ต่างๆ ไม่สูญหายหรือชำรุดทรุดโทรม ศูนย์คุณธรรมจะประสานความร่วมมือกับมหาวิทยาลัยศรีนครินทร วิโรฒ เพื่อให้เกิดกระบวนการขับเคลื่อนศูนย์การเรียนรู้ชุมชนต่อไป

สามเณรภิรวัฒน์ พานทอง อายุ 15 ปี ชั้นม.4 สายวิทย์-คณิต โรงเรียนมงคลวิทยา (เขาสาป) กล่าวว่า ได้รับมอบหมายให้ดูแลฐานข้อมูลของห้องสมุด คิดว่าห้องสมุดแห่งนี้มีประโยชน์มาก ช่วยให้การค้นคว้าข้อมูลประกอบการเรียนสะดวกรวดเร็ว ฝึกให้สามเณรมีความรับผิดชอบ โดยมีกิจวัตรในการดูแลห้องสมุด เช่น การจัดชั้นวางหนังสือ การทำความสะอาดโต๊ะอ่านหนังสือ ปกติชอบอ่านหนัง สืออยู่แล้ว ยิ่งตอนนี้มีจำนวนหนังสือและตำราเรียนเพิ่มมากขึ้น มีการจัดทำห้องสมุดในสวน ทำให้บรรยา กาศดี ชวนให้อยากนั่งอ่านหนังสือมากขึ้น ส่วนระบบอิน เตอร์เน็ตก็ช่วยให้สามเณรหาข้อมูลได้กว้างขวางยิ่งขึ้น โดยเฉพาะข้อมูลที่ไม่มีอยู่ในหนังสือเรียน สำหรับอนาคตเมื่อศึกษาจบชั้นมัธยมปลาย ตั้งใจจะศึกษาต่อในหลักสูตรแพทยศาสตร์เพื่อช่วยเหลือผู้เจ็บป่วยยากไร้

สามเณรปรีชายุทธ งานไว อายุ 17 ขวบ ชั้นม.5 โรงเรียนมงคลวิทยา กล่าวว่า ห้องสมุดโรง เรียนมงคลวิทยาเทียบเท่าห้องสมุดประ ชาชนทั่วไป เพราะมีแหล่งข้อมูลให้ค้นคว้ามากมาย นอกเหนือจากการสืบค้นเพื่อการศึกษายังมีข้อมูลด้านสุขภาพ ประวัติศาสนาและบุคคลสำคัญต่างๆ

เพื่อช่วยให้สามเณรใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์มากขึ้น ทางห้องสมุดยังจัดทำโครงการรักการอ่านโดยแบ่งเวลาเป็น 2 ช่วง ช่วงเวลา 18.00.-19.45 น. เป็นชั่วโมงรักการอ่านของสามเณรระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ช่วงเวลา 19.45-21.00 น. เป็นชั่วโมงรักการอ่านของสามเณรระดับมัธยมศึกษาตอนต้น ถ้าเรายิ่งอ่านยิ่งศึกษามากก็จะยิ่งมีความรู้มาก และสามารถแนะนำให้คนอื่นๆ หาหนังสือดีๆ อ่านเพื่อเพิ่มพูนความรู้ต่อไป

สามเณรศรราม เครือวัง อายุ 11 ขวบ ชั้นม.1 กล่าวว่า ชอบห้องสมุดมากเพราะมีหนังสือให้เลือกอ่านหลายประเภท โดยเฉพาะเมื่อมีห้องสมุดในสวนเกิดขึ้นช่วยให้สามเณรมีพื้นที่นั่งอ่านหนัง สือมากขึ้น มีความสวยงามเป็นจุดเด่นของโรงเรียน ทำให้มีนักเรียนจากโรงเรียนอื่นๆ มายืมหนังสือไปอ่านมากขึ้นด้วย เวลาว่างชอบนำหนัง สือมานั่งอ่านในสวน เพราะสงบร่มรื่นและมีสมาธิ ช่วยให้จดจำความรู้ได้ดี จึงอยากให้ทุกคนรักและหวงแหนห้องสมุด ช่วยกันดูแลรักษาหนังสือ เพราะเป็นสิ่งมีค่ามากสำหรับทุกคน

หน้า 22