ฝ่ายวิจัย ธนาคารทหารไทย

อุตสาหกรรมรถจักรยานดูจะมีแนวโน้มดีในสถานการณ์ที่โลกต้องเผชิญกับภาวะราคาน้ำมันที่ปรับสูงขึ้นมาก และผู้ผลิตไทยก็มีแนวโน้มหันไปเน้นตลาดส่งออกมากขึ้น

โดยตลาดรถจักรยานของโลกยังมีแนวโน้มขยายตัวสูงกว่า 5% ต่อปีในช่วง 3 ปีหน้า แต่การมุ่งสู่ตลาดส่งออกของไทยต้องแข่งขันกับจีนที่เป็นผู้นำตลาดซึ่งครองส่วนแบ่งสูงถึง 40% ของมูลค่าส่งออกทั้งโลก และยังมุ่งตลาดเป้าหมายเดียวกับไทย

จีนเป็นเจ้าตลาดโลกด้วยกำลังการผลิต 65-67 ล้านคันต่อปี แต่จากอุปสงค์ในจีนที่เริ่มหันไปใช้รถยนต์และรถจักรยานยนต์แทนมากขึ้น ผู้ผลิตในจีนจึงเร่งพัฒนาไปสู่รถจักรยานไฟฟ้าเพื่อส่งออก

แต่ทิศทางการส่งออกรถจักรยานของจีนยังมีอุปสรรคหลายอย่าง ได้แก่ การถูกตอบโต้การทุ่มตลาดจากยุโรป ตั้งแต่ปี48-53 รวมถึงความไม่เชื่อมั่นของตลาดโลกที่มีต่อมาตรฐานความปลอดภัยของรถจักรยานจากจีน

ปัจจัยเหล่านี้มีผลให้ค่า RCA ซึ่งวัดขีดความสามารถในการส่งออกของรถจักรยานจีนมีแนวโน้มลดลงต่อเนื่องติดต่อกันมาแล้ว 5 ปี จากระดับ 8.1 ในปี45 เหลือระดับ 4.04 ในช่วง 9 เดือนแรกปี50

นอกจากนี้ นโยบายของรัฐบาลจีนยังมีการลดอัตราการคืนภาษีส่งออกสำหรับผู้ผลิตรถจักรยานสำเร็จรูปลง ยิ่งบั่นทอนขีดความสามารถในการแข่งขันของจีนมากขึ้น

ส่วนไทย มีผู้ผลิตรายใหญ่ที่เป็นผู้นำตลาดในประเทศอยู่ 2 ราย ได้แก่ บจ.แอลเอ ไบซิเคิล (ประเทศไทย) (ยี่ห้อ LA) และ บจ.สยามไซเคิล อินเตอร์เนชั่นแนล (ยี่ห้อ TURBO) ส่วนหนึ่งเป็นการรับจ้างผลิตเพื่อส่งออกตามคำสั่งซื้อล็อตใหญ่ๆ ที่จะนำไปติดแบรนด๏ฟฝเนมของลูกค้าต่างชาติ

สินค้าของไทยจะได้เปรียบในด้านราคาเพราะไม่ต้องผ่านบริษัทคนกลางที่มาว่าจ้างผลิต โอกาสในตลาดส่งออกของไทยจึงเพิ่มขึ้นตามลำดับ ระดับค่า RCA ของรถจักรยานไทยมีทิศทางเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วและต่อเนื่องจากเพียง 0.4 ในปี45 เป็น 2.7 ในช่วง 9 เดือนแรกปี50

นอกจากนี้ ประเมินว่า แนวโน้มการส่งออกรถจักรยานของไทยจะมีปัจจัยบวก ทั้งด้านอุปทาน ได้แก่ การเร่งพัฒนาคุณภาพ และรูปแบบสินค้าของผู้ผลิตไทยเพื่อเน้นตลาดส่งออกภายใต้ แบรนด์เนมของตนเองมากขึ้น และด้านการตลาด ได้แก่ การเร่งทำสัญญากับตัวแทนจำหน่ายในประเทศเพิ่มขึ้น ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นสัญญา 3 ปี และการเร่งทำโรดโชว์สร้างแบรนด์เนม

เมื่อพิจารณาเปรียบเทียบทิศทางของส่วนแบ่งตลาดรถจักรยานของไทยและจีนในตลาดสำคัญๆ ของโลก ประเมินว่า ตลาดหลายแห่งมีแนวโน้มดีในการรองรับการส่งออกรถจักรยานของไทย โดยเฉพาะตลาดในยุโรป ได้แก่ ตลาดเบลเยียม สวีเดน อิตาลี และสวิตเซอร์แลนด์ เป็นต้น ซึ่งตลาดเหล่านี้ยังเน้นมาตรฐานความปลอดภัย

เป็นจังหวะดีที่ไทยควรเร่งพัฒนาการผลิตเพิ่มคุณภาพสินค้าในช่วงที่จีนยังถูกมาตรการตอบโต้การทุ่มตลาดจากยุโรปอยู่ มิเช่นนั้นในระยะยาวจีนอาจพัฒนาขีดความสามารถในการแข่งขันได้ทัน และกลับมาแย่งส่วนแบ่งตลาดจากไทยโดยใช้ความได้เปรียบด้านต้นทุน